بایگانی

نوشته های برچسب زده شده ‘کارتوگرافی’

کارتوگرام و انواع آن

9 دی 1391 بدون دیدگاه

تهیه‌کننده و نویسنده: سید اسد موسوی

کارتوگرام‌ها ابزار بصری مفیدی برای نمایش داده‌های آماری در مورد مجموعه‌ای از مناطق مانند کشورها، ایالات و یا شهرستان‌ها می‌باشند. اندازه یک منطقه در کارتوگرام مرتبط با یک متغیر خاص جغرافیایی است. رایج‌ترین متغیر جمعیت است: در یک کارتوگرام جمعیتی، اندازه‌های مناطق متناسب با جمعیت آنها می‌باشد. در واقع، کارتوگرام عملا قادر به نمایش بیش از یک متغیر جغرافیایی در یک زمان است: کارتوگرام می‌تواند متغیر جغرافیایی دوم را به وسیله سایه-روشن رنگ مشخص نماید.

در کارتوگرام اندازه مناطق اندازه‌های واقعی نیستند و از این رو مناطق به طور کلی نمی‌توانند ویژگی‌های شکل و همسایگی خود را هم‌زمان حفظ کنند. یک کارتوگرام خوب، در هر حال، به هر طریق ممکن قابلیت شناسایی را حفظ می‌کند.

 به طور کلی، چهار نوع از کارتوگرام‌ها وجود دارد. نوع استاندارد (کارتوگرام مساحت پیوسته نیز نامیده می‌شود) شامل نواحی تغییر شکل داده شده است، بنابراین اندازه‌ های دلخواه را می‌توان به دست آورد و مجاورت را حفظ کرد.

جمعیت اروپا (کد کشور ها مطابق استاندارد IS0 3166 می‌باشد).

نوع دوم از کارتوگرام، کارتوگرام مساحت گسسته است. مناطق دارای شکل صحیح می‌باشند، اما  کوچک شده‌اند. گاهی به منظور قابل شناسایی بودنِ نقشه، مناطق کوچک شده در بالای مناطق اصلی نشان داده می‌شوند. نوع سوم از کارتوگرام مبتنی بر دایره است و بوسیله Dorling  معرفی شده است. نوع چهارم از کارتوگرام، کارتوگرام مستطیلی است که توسط Raisz  در سال 1934 معرفی شده است؛ هر منطقه توسط یک مستطیل مشخص می‌شود؛ این نوع دارای این مزیت بزرگ است که اندازه (مساحت) هر منطقه بسیار بهتر از دو نوع اولی می‌تواند برآورد شود. با این حال، شکل مستطیلی کمتر قابل تشخیص است در نتیجه ایجاد خروجی مطلوب دارای محدودیت است. کارتوگرام های ترکیبی از اولین و چهارمین نوع نیز وجود دارد. درکارتوگرام هیبریدی از چندضلعی‌های مستقیم‌الخط با تعداد راس‌های اندک به جای مستطیل استفاده می‌شود.

معیارهای کیفیت. مطلوبیت یک کارتوگرام مستطیلی بوسیله چند عامل تعیین می‌شود. یکی از اینها عبارت است از خطای کارتوگرافیکی، که برای هر منطقه به صورت  تعریف شده است. که در آن  مساحت منطقه در کارتوگرام و  مساحت تعیین شده منطقه با توجه به متغیر جغرافیایی مورد نظر می‌باشند. لیست زیر خلاصه‌ای از تمام معیارهای کیفی است:

  • متوسط ​​و حداکثر خطای کارتوگرافی.
  • مجاورت صحیح مستطیل ها (به عنوان مثال، مستطیل برای آلمان و فرانسه باید در مجاورت و مستطیل های آلمان و اسپانیا نباید مجاور هم قرار گیرند).
  • حداکثر نسبت منظر
  •  موقعیت‌های نسبی مناسب (به عنوان مثال، مستطیل هلند باید در غرب آلمان قرار گیرد).

برای کارتوگرام کاملا مستطیل شکل ما نمی‌توانیم انتظار داشته باشیم که همه معیارها به طور هم‌زمان ارضاء شوند. شکل زیر مثالی را نشان می‌دهد که در آن مجاورت صحیح باید قربانی رسیدن به خطای کوچک‌تر کارتوگرافی شود. در مثال‌های بزرگ‌تر، مقید کردن نسبت منظر مستطیل‌ها موجب ایجاد خطای کارتوگرافی بزرگتر می‌شوند.

اعداد داخل مستطیل نشان‌دهنده مساحت‌های مورد نظر است

روش‌های طبقه‌بندی استاندارد

8 خرداد 1391 ۲ دیدگاه

شکستگی‌های طبیعی (Natural breaks –Jenks-)

طبقه‌بندی براساس گروه‌بندی‌های طبیعیِ موجود در ذات داده‌ها انجام می‌شود. نقاط شکستگی بین دسته‌ها به گونه‌ای معین می‌شود که به بهترین وجه ممکن مقادیر مشابه در یک گروه جای داده شوند و تفاوت مابین کلاس‌ها بیشینه شود.  عوارض در کلاس‌هایی قرار می‌گیرند که مرز آنها بطوری تعیین شده است که در این مرزها تغییرات نسبی بزرگی در مقادیر داده‌ها صورت می‌گیرد.

چارک (Quantile)

تعداد مساوی از عوارض در هر کلاس قرار می‌گیرد. طبقه‌بندی چارک مناسب داده‌هایی است که به صورت خطی توزیع یافته‌اند. به دلیل اینکه عوارض به وسیله تعداد در هر کلاس دسته‌بندی می‌شوند، نتیجه‌ای که حاصل می‌شود ممکن است گمراه‌کننده باشد. عوارض مشابه ممکن است در کلاس‌های مجاور قرار بگیرند، یا عوارضی که دارای مقادیر بسیار متفاوتی هستند ممکن است در یک کلاس قرار بگیرند. این انحراف را می‌توان به کمک افزایش تعداد کلاس‌ها کاهش داد.

بازه‌های مساوی (Equal interval)

در این نوع طبقه‌بندی دامنه مقادیر خصوصیت به بازه‌های مساوی تقسیم می‌شود، تعداد بازه‌ها تعیین می‌شود سپس بر اساس این تعداد مشخص می‌گردد که نقاط شکستگی در کجا قرار بگیرند. برای مثال، اگر عوارض دارای خصوصیتی باشند که در دامنه 0 تا 300 قرار می‌گیرد و تعداد کلاس‌ها سه تعیین شود، هر کلاس نشان‌دهنده بازه 100 تایی خواهد بود که دامنه‌ها عبارتند از 0-100، 101-200، 201-300. به طور مثال برای نشان دادن این واقعیت که یک فروشگاه جزو گروهی از فروشگاه‌هاست که یک سوم از کل فروش را در اختیار دارند، می‌توان از این نوع طبقه‌بندی استفاده کرد.

بازه‌های تعریف شده (Defined interval)

در این نوع طبقه‌بندی اندازه بازه تعیین می‌شود به کمک این اندازه دامنه مقادیر به بازه‌های برابر تقسیم می‌شود. این روش بر خلاف روش بازه‌های مساوی است که در آن تعداد بازه‌ها تعیین می‌شد و با استفاده از این تعداد، طول بازه به دست می‌آمد. براساس اندازه بازه‌ای که تعیین شده است، تعداد بازه‌ها محاسبه می‌شود. اندازه بازه‌ای که در مثال زیر تعیین شده است برابر 0.04 می‌باشد.

انحراف استاندارد (Standard deviation)

این نوع طبقه‌بندی نشان می‌دهد که مقدار خصوصیت یک عارضه تا چه اندازه‌ای از مقدار میانگین فاصله دارد. در این روش مقدار میانگین و انحراف استاندارد از میانگین محاسبه می‌شود. سپس با استفاده از این مقادیر محل شکستگی کلاس‌های تعیین می‌شود. در نهایت با استفاده از رنگ‌بندی مقادیر بیشتر و کمتر از متوسط مشخص می‌شوند.

اصول طراحی کارتوگرافیک

24 اردیبهشت 1391 بدون دیدگاه

همه ما می‌دانیم که نقشه‌های خوب و بد وجود دارند، مشکل اینجاست که بتوانیم تعریف کنیم چه نقشه‌ای خوب است و چه نقشه‌ای بد؟ دلیل این کار این است که زمانی که در مورد اصول طراحی نقشه بحث می‌کنیم ما مجبوریم تایید کنیم که درباره تعریف نقشه خوب چیزی نمی‌دانیم.

چند ادعا

  • هدف طراحی متمرکز کردن توجه کاربر است
  • اصول طراحی کارتوگرافی وابسته به زمان نیستند، در حالی که نتایجی که از این اصول ناشی می‌شوند این گونه نیست
  • قوانین طراحی کارتوگرافیک را می‌تواند آموزش داد و یاد گرفت، اصول و مفاهیم باید از طریق تجربه کسب شوند

پنج اصل طراحی نقشه

1- مفهوم پیش از گردآوری

بدون درک مفهوم، کل فرآیند طراحی بی معنا خواهد بود. زمانی که مفهوم درک شد، هیچ طراحی یا محتوایی که مناسب مفهوم نباشد را وارد نقشه نخواهید کرد. کلیات را پیش از جزئیات طراحی کنید. طراحی را در دو مرحله انجام دهید، ابتدا مفاهیم و پارامترها را تعیین کنید سپس در مرحله اجرا به جزئیات بپردازید. بدین ترتیب ابتدا یکبار طراحی کنید، سپس طراحی انجام شده را مورد بازبینی قرار دهید و در صورت لزوم آن را اصلاح کنید. همیشه به کاربر فکر کنید. کاربر از این نقشه چه چیزی می‌خواهد؟ کاربر چه چیزی می‌تواند از این نقشه بدست آورد؟ آیا این آن چیزی است که او می خواهد؟

2- سلسله مراتب متوازن

چیزهای مهم باید مهم نمایش داده شوند، و مهم‌ترین چیزها باید مهم‌ترین به نظر آیند. اشیاء کم اهمیت مکان خودشان را دارند آنها باید به گونه‌ای نمایش داده شوند که اهمیت اشیاء مهم را نمایان سازند. از کل به جزء طراحی کنید و به گونه‌ای طراحی کنید که همه اجزاء در ساخت کل نقش داشته باشند. از سوی دیگر موجودیت‌های مرتبط باید رفتار مرتبطی هم داشته باشند، به عبارتی باید توازن بین موجودیت‌ها رعایت شود.

3- سادگی

بهترین طراحی گرایش به سادگی دارد. طراحی یک نقشه زمانی کامل می‌شود که شما نتوانید هیچ عنصری را از آن خارج کنید، به عبارت دیگر یک طراحی خوب بیشتر از آنکه وابسته به عناصری باشد که وارد نقشه کرده‌اید، وابسته به عناصری است که می‌توانید از نقشه خارج کنید. طراحی ساده‌تر است که بتوان کمترین عناصر ممکن را از آن خارج کرد. محتوا ممکن است مقیاس را تعیین کند یا مقیاس تعیین کننده محتوا باشد، و هر کدام از این دو تعیین کننده سطح ساده‌سازی باشند.

4- بیشترین اطلاعات با کمترین هزینه

در یک نگاه چه مقدار اطلاعات را می‌توان از این نقشه بدست آورد. آنچه برای ما مهم است کاربردپذیری نقشه است. در واقع می‌خواهیم کاربر بیشترین اطلاعات ممکن را با کمترین هزینه بدست آورد. طراحی باید بتواند نقشه را کاربردپذیر کند.

5- احساسات را درگیر کنید تا بتوانید ادراک را درگیر کنید

طراحی با احساس انجام دهید تا بتوانید احساسات را درگیر کنید. تنها با احساس آنچه که کاربر حس می‌کند می‌توانیم ببنیم که او چه چیزی در نقشه می‌بیند. طراحان خوب از داستان، نوع چاپ و خطاهای دید برای ایجاد یک نقشه استفاده می‌کنند. همه اینها محتوای احساسی هستند. در واقع نقشه یک پیام است که طراح می‌خواهد به کاربر منتقل کند. یک طراحی خوب حاصل تعامل میان کاربر و محیط (واقعیت‌ها) است. تنها زمانی که احساسات کاربر تحریک شود او می‌تواند دریافت‌کننده پیام نقشه باشد. از سوی دیگر طراحی باید از اصول زیبایی‌شناسی استفاده کند؛ فلسفه این کار ساده است، زیبایی توجه را جلب می‌کند. جلب توجه هدف اصلی طراحی نقشه است.

کارتوگرام چیست؟

18 اردیبهشت 1391 بدون دیدگاه

کارتوگرام یک نقشه است که در آن بعضی از متغیرهای موضوعی مانند زمان سفر یا تولید ناخالص داخلی جایگزین مساحت یا فاصله می‌شوند. در نتیجه هندسه یا فضای نقشه دچار اعوجاج می‌شود تا بتواند این اطلاعات جایگزین را منتقل کند. دو نوع کارتوگرام عمده وجود دارد: کارتوگرام‌های مساحت و فاصله.

کارتوگرام مساحت

در یک کارتوگرام مساحت ارزش یک واحد با استفاده از مساحت آن نشان داده می‌شود، به همین دلیل به آنها نقشه‌های ارزش-با-مساحت یا نقشه‌ی هم آمار گفته می‌شود، نام دوم بیشتر برای کارتوگرام‌های جمعیت استفاده می‌شود، در این کارتوگرام اندازه نسبی جمعیت کشورهای جهان با مقیاس کردن مساحت هر کشور متناسب با جمعیت آن نشان داده می‌شود. سعی می‌شود تا حدی که ممکن است، شکل و موقعیت نسبی هر کشور حفظ شود، با این وجود مقدار غیرقابل اجتنابی اعوجاج به وجود می‌آید. به طور مثال در تصاویر زیر کارتوگرام دو کشور آلمان و آمریکا را می‌بینید که مساحت هر ایالت آن متناسب با جمعیت آن ایالت دچار اعوجاج شده است.

 

رنگ‌ها نشان‌دهنده نتایج انتخابات ریاست جمهوری سال 2004 است

کارتوگرام فاصله

به کارتوگرام فاصله کارتوگرام نقطه مرکزی یا کارتوگرام isochronic نیز گفته می‌شود. از این کارتوگرام بیشتر برای نشان دادن زمان های سفر نسبی و جهت حرکت نسبت به گره‌های شبکه استفاده می‌شود. به طور مثال نقشه‌های زمان سفر برای متروی لندن در نقشه‌های زیر نشان داده شده است.

نقشه متروی لندن

 

کارتوگرام فاصله زمانی از فرودگاه Heathrow

از ویکی پدیا